oleh: Prof. Dr. Mohamad Nizam Mohamed Shapie (EMAC)
Tempur Beladiri merupakan tahap apabila kemahiran yang dibina melalui Bunga, Jurus, Belebat, Tapak dan Buah Pukul mula digunakan dalam keadaan pertarungan yang bergerak. Pada peringkat ini, pesilat tidak lagi hanya mengulangi teknik mengikut bentuk tetap, tetapi perlu menyesuaikan gerakan berdasarkan jarak, arah, kedudukan dan tindakan lawan.
Dalam Sukatan Pelajaran Seni Silat Malaysia, Tempur Beladiri bertujuan mengaplikasikan Buah Pukul Beladiri dan Sambut Elak dalam bentuk tempur atau pergerakan berpasangan. Latihan turut melibatkan penguasaan ruang melalui Tapak Empat, Tapak Empat Beladiri, Melilit dan Galah Panjang dalam Medan Laga.
Pada peringkat tertentu, pesilat menggunakan gerakan berasaskan Tapak Jalak. Latihan merangkumi pertukaran langkah dalam Tapak Empat, maju keluar daripada tapak, pusing, gerakan berselisih dan memasuki ruang tempur daripada jarak tertentu. Ini menunjukkan bahawa Tempur Beladiri memerlukan penguasaan ruang yang lebih aktif berbanding latihan berpasangan yang bersifat tetap.
Apabila kedua-dua pesilat mencapai jarak yang sesuai, serangan boleh dilakukan dan disambut melalui Sambut Elak atau Tampan Sangga, kemudian disusuli serang balas. Latihan bermula daripada serangan tunggal dan berkembang kepada serangan berangkai serta berseli sebelum pesilat melakukan tempur dengan lebih bebas.
Perubahan ini penting kerana Buah Pukul yang telah dipelajari perlu digunakan mengikut keadaan. Teknik yang sesuai pada jarak dekat mungkin tidak sama dengan teknik yang sesuai pada jarak sederhana. Begitu juga arah serangan dan kedudukan lawan akan mempengaruhi pilihan tindakan.
Kajian profil tindakan dalam pertandingan Silat menunjukkan bahawa pertarungan melibatkan perubahan tindakan dan pergerakan secara berterusan (Shapie et al., 2013). Walaupun konteks pertandingan mempunyai peraturan tersendiri, dapatan tersebut membantu menjelaskan kepentingan kebolehan bergerak dan menyesuaikan tindakan dalam pembangunan kemahiran tempur.
Justeru, Tempur Beladiri menjadikan Buah Pukul sebagai kemahiran yang hidup dalam pergerakan. Pesilat bukan sekadar mengetahui sesuatu teknik, tetapi perlu memahami bila, di mana dan bagaimana teknik itu sesuai digunakan.
Rujukan
Shapie, M. N. M., Oliver, J., O’Donoghue, P. G., & Tong, R. (2013). Activity profile during action time in national Silat competition. Journal of Combat Sports and Martial Arts, 4, 81–86.
